Претседателот на Владата на Република Македонија, Зоран Заев, заедно со министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство Љупчо Николовски, амбасадорот на Европската Унија во Република Македонија, Самуел Жбогар и директорот на Агенцијата за храна и ветерина, Зоран Атанасов, денеска официјално ги отворија објектите за ветеринарна и фитосанитарна контрола на граничниот премин  Блаце.

Изградбата на овие два објекта е финансирана и спроведена преку ИПА 2 Програма за 2015 година на Европската Унија. Проектот е во вредност околу 790 илјади евра.

На свеченото отворање на објектите, премиерот Зоран Заев изрази благодарност до Европската Унија и до Делегацијата на Европската во земјава и порача дека  реализацијата на проектот е од големо значење, но особено драгоцено е што ова поддршка за граѓаните на нашата земја е уште еден придонес кон најблагородниот исход од акциите на ЕУ - пријателството и поддршката за нашата аспирација, членство во Европската Унија.

 

 

Современите услови за работа и технолошки најмодерната опрема ќе обезбедат навремено и квалитетно спроведување на контролите на пратки кои се увезуваат или транзитираат во Република Македонија преку овој граничен премин, согласно најновите ЕУ стандарди, а  во интерес на здравјето на граѓаните.

„Секое заедничко остварување е значајно, и пријателството кое го сведочиме секој ден е силно охрабрување и поттик дека сме на вистинскиот пат и дека постапуваме на вистинскиот начин. Со датумот за преговори утврден за јуни идната година, Владата на Република Македонија влезе во процес со искреност и одлучност да покаже дека ќе се соочиме со секој предизвик до тогаш и дека ќе испорачаме резултати. Овој процес ги вклучува и натамошните реформски зафати кои и понатаму имаат поддршка преку ИПА програмата, како дел од целокупниот подготвителен процес за идното членство на Република Македонија во Европската Унија“, изјави премиерот Зоран Заев.

Министерот Николовски порача дека изградбата на двата објекта е чекор напред во приближувањето кон Европската Унија, исполнувајќи ги највисоките стандарди во областа на трговијата и безбедноста на храната и здравјето на растенијата.

 

 

„Унапредувањето на националната политика за интегрирано гранично управување ја креираме водејќи сметка за развој на економијата согласно потребите на бизнис заедницата. Континуирано работиме на прилагодување на земјоделскиот сектор кон европските стандарди и на негова модернизација со цел исполнување на највисоките стандарди за безбедност на храната, здравјето на растенијата и исполнувањето на еколошките стандарди како еден од приоритетите на Унијата. Осовременувајќи го производството и трговијата, ја зголемуваме и конкурентноста на стопанството во целина“,  изјави министерот Николовски.

Амбасадорот на Европската Унија во Република Македонија, Самуел Жбогар изјави дека пуштањето на употреба на овие гранични инспекциски згради, се приоритет за безбедноста храната за граѓаните.   

Директорот на АХВ, Зоран Атанасов, појасни дека објектите се дизајнирани и изградени согласно највисоките стандарди и одобрени од инспекциската служба на Европската Унија. На граничните ветеринарни и фитосанитарни инспектори им се обезбедени услови за вршење на своите секојдневни задолженија во соодветни услови и во согласност со стандардите на ЕУ.


Обраќање на ПВРМ Зоран Заев на отворање на новите објекти за ветеринарна и фитосанитарна контрола на Граничниот премин Блаце

 

Почитуван амбасадор на ЕУ во нашата земја, господине Жбогар,
Почитуван министер за земјоделство, шумарство и водостопанство, г-дин Љупчо Николовски,
Почитуван директор на Агенција за храна и ветеринарство, г-дин Зоран Атанасов,
Почитувани претставници на медиумите,
Почитувани гости, дами и господа,

Еве нѐ повторно заедно. Повторно заедно со Европската Унија во остварување на уште една одредница која го помага усогласувањето на нашите стандарди со оние на Европската Унија.

Правиме заедно уште еден чекор како неопходност за подигање на капацитетите на сите наши институции и за усовршување на протоколите за квалитетни услуги за граѓаните на рамниште на оние на унијата.

Денеска, на овој граничен премин Блаце кон Република Косово, го најавуваме отворањето на новите објекти за  ветеринарна и фитосанитарна контрола, со кои ќе управуваат инспекциската контрола на Агенцијата за храна и ветеринарство и Државниот инспекторат за земјоделство - Фитосанитарна инспекција. 

Современите услови за работа и технолошки најмодерната опрема ќе обезбедат навремено и квалитетно спроведување на контролите на пратки кои се увезуваат или транзитираат во Република Македонија преку овој граничен премин, согласно најновите ЕУ стандарди, а  во интерес на здравјето на граѓаните.

Изградбата и опремувањето на овие објекти, во вкупна вредност од околу 790 илјади евра го обезбеди Европската унија претставена од Делегацијата на ЕУ во Скопје.

За непосредните придобивки за граѓаните на нашата земја, и за бизнисот од оваа сфера, веќе ви зборуваа Министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство и директорот на Агенција за храна и ветеринарство.

Од моја страна, јас сакам да ја искористам оваа прилика и поканата да присуствувам на овој настан, да му се заблагодарам на амбасадорот Жбогар, на целиот тим на Делегацијата на ЕУ во нашата земја, за нивната посветеност во градењето на силните врски и пријателство меѓу Република Македонија и Европската Унија.

Реализацијата на проектот што го чествуваме денеска е од големо значење, но особено драгоцено е што ова поддршка за граѓаните на нашата земја е уште еден придонес кон најблагородниот исход од акциите на ЕУ – пријателството и поддршката за нашата аспирација, членство во Европската Унија.

Секое заедничко остварување е значајно, и пријателството кое го сведочиме секој ден е силно охрабрување и поттик дека сме на вистинскиот пат и дека постапуваме на вистинскиот начин.

Со датумот за преговори утврден за јуни идната година, Владата на Република Македонија влезе во процес со искреност и одлучност да покаже дека ќе се соочиме со секој предизвик до тогаш и дека ќе испорачаме резултати. 

Овој процес ги вклучува и натамошните реформски зафати кои и понатаму имаат поддршка преку ИПА програмата, како дел од целокупниот подготвителен процес за идното членство на Република Македонија во Европската Унија. 

Секој заеднички чекор на тој пат е добар пример за тоа како ЕУ и земјата-кандидат можат заедно да работат на реформите, како може да се инјектира нов ентузијазам и динамизам во процесот.

Европската Унија ги препозна позитивните трендови во спроведувањето на реформите, во нашата земја, а Договорот од Преспа ни го донесе датумот за преговори за членство.

Наша одговорност останува да ги удвоиме, па дури и триплираме, нашите напори кон оваа цел: Колку побргу ги спроведеме реформите дома и колку побргу стигнеме поблиску до стандардите на ЕУ, толку побргу ќе бидеме подготвени да го преминеме прагот на отворените порти на најмоќниот економски сојуз и да станеме негова рамноправна членка.

Благодарам.
 

Министерството за здравство набави две нови возила за интерклинички транспорт на пациенти.

Со вака специјално модулирани превозни средства кои се соодветно опремени и климатизирани за транспортирање на болни лица ќе се допринесе за подобар третман на пациентите.

Целта на оваа набавка е да се обезбеди квалитетен пренос на пациенти, нивна заштита од надворешните временски влијанија, како и третман на нивното здравје и нега при транспортот. 
Дополнително, со користењето на двете нови возила за транспорт се обезбедува здравствена заштита и заштита на приватноста на пациентите при транспортот.

Реализацијата на оваа набавка значи дека луѓето нема повеќе да се пренесуваат физички, на носилки од една до друга клиника. 
Возилата се дел од Службата за заеднички работи, ќе се користат за транспорт на пациенти од една до друга клиника и ќе бидат користени исклучиво во рамки на комплексот Клиники „Мајка Тереза“ во Скопје.

Јавен повик за пријавување на заинтересирани лица за создавање на регистар/база на надворешни експерти кои можат да помогнат во процесот на објаснувачки скрининг и процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон Европската унија

Институција која огласува: 
Влада на Република Македонија
Рок на пријавување: 
10.10.2018

Канцеларијата на претседателот на Владата на Република Македонија и Секретаријатот за европски прашања објавуваат Јавен повик за пријавување на сите заинтересирани лица за создавање на регистар/база на надворешни експерти кои можат да помогнат во процесот на објаснувачки скрининг и процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон Европската унија.

Целта на овој повик е создавање на регистар/база на надворешни експерти на кои Владата на Република Македонија ќе може да смета во текот на процесот на објаснувачки скрининг и процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон Европската унија и кои ќе може да ги ангажира повремено, привремено или постојано, на пократок или подолг рок.

Сите заинтересирани лица можат да се пријават за едно или повеќе поглавја од правото на ЕУ, односно подрачја, теми и поттеми во рамки на поглавјата од правото на ЕУ.

Пријавата на сите заинтересирани лица се состои од

  • ЦВ (Curriculum Vitae); и
  • Писмо за мотивација со точно наведување на поглавјето, односно подрачјето, темите и поттемите во рамки на поглавјата од правото на ЕУ за кое, односно за кои заинтересираното лице поседува експертиза.

Сите документи се доставуваат на македонски јазик и англиски јазик, односно албански јазик и англиски јазик.

Пријавите задолжително се доставуваат електронски на следната е-маил адреса: eupregovori@vlada.gov.mk со Предмет: Повик за ЕУ експерти, најдоцна до 10 октомври 2018 година, 20.00 часот.


Процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон Европската Унија

Преговорите за пристапување кон Европската Унија (ЕУ) се одвиваат по пат на меѓу-владина конференција помеѓу државите членки на ЕУ и државата-кандидат. Преговорите се водат за условите под кои една држава ќе пристапи кон ЕУ и се фокусираат на прифаќањето и имплементацијата на корпусот на законодавството на ЕУ(acquis). Acquis-то е поделено на бројни поглавја (33) од кое секое покрива специфична област на политики и за кое се преговара посебно. Преговорите помагаат државата-кандидат да се подготви за исполнување на обврските кои произлегуваат од членството во ЕУ. Тие исто така ѝ помагаат на ЕУ да се подготви за проширувањето во однос на капацитетот за интеграција (претходно рефериран како капацитет за апсорпција). Откако преговорите за сите поглавја ќе се затворат, резултатите од преговорите се инкорпорираат во нацрт Договорот за пристапување кон ЕУ (Accession Treaty).

Предмет на преговорите се само условите и временската рамка за прифаќање, имплементација и спроведување на севкупното ЕУ законодавство (acquis) од страна на државата-кандидат. Исто така во текот на пристапните преговори се дискутира и за: финансиски спогодби (на пр. колку новата држава членка ќе контрибуира, односно користи средства од буџетот на ЕУ, во форма на трансфери), како и преодни аранжмани (во одредени случаи определени правила се применуваат постепено, со цел да се даде време на новата или на постоечката држава-членка да се прилагоди).

Преговорите за секое од поглавјата се засноваат на следните елементи:

1. Скрининг на националното законодавство и степенот на негова усогласеност со европското право – Европската комисија спроведува детално испитување заедно со државата-кандидат за секоја област на политика (поглавје), со цел да одреди колку добро е подготвена државата. Наодите по поглавја се презентирани од страна на Европската комисија пред државите-членки на ЕУ во форма на Извештај за скрининг. Заклучокот од овој Извештај е препорака од ЕК или директно да се отворат преговорите или да се побара исполнување на одредени услови – одредници, кои што треба да се исполнат пред да се отворат преговорите за соодветното поглавје.

2. Преговарачки позиции – пред отпочнувањето на преговорите, државата-кандидат треба да ги поднесе своите позиции и ЕУ треба да усвои заедничка позиција. За повеќето поглавја, ЕУ ќе одреди одредници за затворање на преговорите кои што треба да бидат исполнети од страна на државата-кандидат за да може поглавјето да биде затворено. Единствено за поглавјата 23 и 24, ЕК предлага во иднина овие поглавја да бидат отворени врз основа на акциски планови со одредници на среден рок кои што треба да се исполнат, пред да се одредат одредниците за затворање на поглавјата.



Thirrje publike për personat e interesuar për aplikim për krijimin e regjistrit /bazës të ekspertëve të jashtëm të cilët mund të ndihmojnë në procesin e sqarimit të skriningut dhe procesin e negociatave për aderimin e Republikës së Maqedonisë drejt Bashkimit Evropian.

Zyra e Kryetarit të Qeverisë të Republikës së Maqedonisë dhe Sekretariatit për Çështje Evropiane bën thirrje publike për aplikim të të gjithë të interesuarve për krijimin e regjistrit/bazës të ekspertëve të jashtëm, të cilët mund të ndihmojnë në procesin e sqarimit të skriningut dhe procesin e negociatave për aderim të Republikës së Maqedonisë drejt Bashkimit Evropian.

Qëllimi i kësaj thirrjeje është krijimi i regjistrit/bazës të ekspertëve të jashtëm, në të cilët Qeveria e Republikës së Maqedonisë mund të mbështetet gjatë rrjedhës së procesit të sqarimit të skriningut dhe procesit të negociatave për aderim të Republikës së Maqedonisë në Bashkimin Evropian dhe të  cilët do të mund ti angazhojë kohë pas kohe, në afat të shkurtër, apo në afat të gjatë kohor.

Të gjithë të interesuarit mund të aplikojnë për një ose më shumë kapituj nga e drejta e BE-së, respektivisht fushat, temat dhe nën-temat  në kuadër të kapitujve nga e drejta e BE-së.

Dokumentacioni i nevojshëm për paraqitje të të gjithë personave të interesuar përbëhet nga: 

- CV (Curriculum Vitae) dhe

- Letër Motivim duke theksuar saktë kapitujt, respektivisht fushën, temat dhe nën-temat brenda kapitujve të së drejtës së BE-së, për të cilën personi i interesuar ka eskpertizë.

Të gjitha dokumentet të dorëzohen në gjuhën maqedonase dhe angleze, respektivisht gjuhë shqipe dhe angleze.

Aplikimet detyrimisht dorëzohen në mënyrë elektronike në mail adresën në vijim: eupregovori@vlada.gov.mk me Lëndë : Thirrje për ekspertë të BE-së, më së voni deri në 10 tetor 2018, deri në ora 20:00.

 

Procesi i negociatave për aderimin e Republikës së Maqedonisë drejt Bashkimit Evropian

Negociatat për aderim drejt Bashkimit Evropian (BE) zhvillohen drejt rrugës së konferencës mes- Qeveritare, mes shteteve anëtare të BE-së dhe shtetit- kandidat. Negociatat zhvillohen mbi kushtet nën të cilat një shtet do të aderojë drejt BE-së dhe fokusohen në pranimin dhe implementimin e korpusit të legjislacionit të BE-së (acquis). Acquis është e ndarë në kapituj të numërt (33) dhe secili prej tyre mbulon sfera specifike të politikës dhe për të cilët negociohet veçmas. Negociatat ndihmojnë shtetin –kandidat të përgatitet për përmbushjen e detyrimeve të cilat dalin nga anëtarësimi në BE. Ata gjithashtu i ndihmojnë BE-së të përgatitet për zgjerimin lidhur me kapacitetin e integrimit (më herët i referuar si kapacitet për absorbim). Pasi që të mbyllen negociatat për të gjithë kapitujt, rezultatet nga negociatat do të inkorporohen në draft Marrëveshjen për aderim drejt BE-së (Accession Treaty)

Lëndë e negociatave janë vetëm kushtet dhe korniza kohore për pranim, implementim dhe zbatim të legjislacionit të përgjithshëm të BE-së (acquis) nga ana e shtetit- kandidat. Gjithashtu, gjatë negociatave aderuese diskutohet edhe për marrëveshje financiare (si p.sh. se sa shteti i ri anëtar do të kontribuojë, respektivisht shfrytëzojë mjete nga buxheti i BE-së, në formën e transfereve), si dhe për angazhimet e përkohshme (në disa raste, rregullat e caktuara aplikohen gradualisht, me qëllim që t’i jepet kohë shtetit- të ri anëtar apo atij ekzistues që të përshtatet).  

Negociatat për çdo kapitull bazohen në këto elemente:      

  1. Skriningu për legjislacionin nacional dhe shkalla e përputhshmërisë së tij me të drejtën evropiane – Komisioni Evropian zbaton hulumtim detajor së bashku me shtetin –kandidat për secilën fushë të politikës (kapitull), me qëllim që të përcaktojë se sa mirë është i përgatitur shteti. Gjetjet sipas kapitujve prezantohen nga ana e Komisionit Evropian para shteteve- anëtare të BE-së, në formë të Raportit për skrining. Konkluzioni i këtij Raporti është rekomandim nga KE-ja ose në mënyrë të drejtpërdrejtë të hapen negociatat, ose të kërkohet përmbushja e kushteve të caktuara – kritereve, që duhet të përmbushen para se te hapen negociatat për kapitujt përkatës.
  2. Pozitat negociuese -  para nisjes së negociatave, shteti- kandidat duhet të dorëzojë pozicionet e veta dhe BE duhet të miratoj pozicione të përbashkëta. Për më shumë kapituj, BE do të përcaktojë kritere për mbylljen e negociatave të cilat duhet të jenë të përmbushura nga ana e shtetit- kandidat, që të mund të mbyllet kapitulli. Veçanërisht për kapitujt 23 dhe 24 KE-ja propozon që, në të ardhmen këta kapituj të hapen në bazë të planeve aksionare me kritere afatmesme të cilat duhet të përmbushen, para se të caktohen kriteret për përmbylljen e kapitujve. 
Пропратни документи: 
Дали е огласот завршен?: 
Огласот е завршен

На денешната седница Владата на Република Македонија ќе ја разгледа информацијата за програмата и приоритетите на Австриското претседателство со Советот на Европската Унија, со календар за одржувањето на неформалните министерски состаноци на Европската Унија.

На предлог на министерството за образование и наука, пред министрите ќе се најдат три предлог уредби и тоа: предлог - уредба за методологијата за утврдување на критериуми за распределба на наменски дотации за основното образование по општини за 2019 година, предлог - уредба за методологијата за утврдување на критериуми за распределба на блок дотации за основното образование по општини за 2019 година и предлог - уредбата за методологијата за утврдување на критериуми за распределба на блок дотации за средното образование по општини и градот Скопје за 2019 година.

Владата денеска ќе дебатира за информација за планирање на опремувањето и модернизацијата на армијата на Република Македонија во предлог буџетот на Министерството за одбрана за период 2019-2021.

Како материјал за информирање, на седницата ќе биде разгледан и извештајот за работа на Инспекцискиот совет и информација за работа на инспекциските служби за вториот квартал од 2018-та година.

90-тата седница на Владата на Република Македонија ќе започне во 12:00 часот.

Претседателот на Владата на Република Македонија, Зоран Заев денеска учествуваше на трибината „Перспективите на македонската економија од членството во ЕУ И НАТО“ во организација на Стопанската комора на Македонија којашто се одржа во кругот на фабриката Кромберг и Шуберт во индустриската зона Жабени, општина Битола, и на присуствуваше и заменик претседателот на Владата задолжен за економски прашања и координација со економските ресори, Кочо Анѓушев.

 

Во двочасовната дискусија на премиерот Заев со извршната директорка на Стопанска комора на Македонија, Билјана Пеева Ѓуриќ пред присутните стопанственици се отворија важни теми и економски прашања кои се однесуваат на придобивките за бизнисот и македонската економија од важната одлука пред којашто се исправени македонските граѓани на 30-ти септември за членството на земјата во ЕУ и НАТО.

 

„Податоците покажуваат дека од политиките на градење пријателство, на отворање на перспективи кон големите пазари, отворање надеж и охрабрување за инвестиции, странските и домашните вложувања веќе се зголемуваат во Македонија. 327 милиони евра се странските директни инвестиции во првото полугодие во Македонија во споредба со лани кога беа 105 милиони евра. Тоа е податок кој покажува дека Македонија станува попријатно место, доволно мотивирачко овде да се создава профит, а очекувањето на државата е преку ваквите инвестиции странски или домашни да расте БДП“, потенцираше премиерот Заев.

 

Во однос на економските придобивки кои се очекуваат во иднина од воспоставеното пријателство со Република Грција премиерот Заев рече дека преку комплетирање на изградбата на пругата Битола Кременица, битолскиот регион инфраструктурно ќе се поврзе со Грција и како резултат на тоа се очекува да расте соработката на економски план помеѓу двете земји и да се продлабочуваат бизнис релациите помеѓу граѓаните од двете земји.

 

„Она што е наша надеж е дека со отворањето на преговорите со ЕУ ќе имаме пристап до нови фондови. Паралелата што ја правиме помеѓу земји членки на ЕУ и земји кандидати како нас покажува десет пати повисоко користење или овозможување на европски фондови. Ако Македонија за 2007-2014 имала на располагање 680 милиони евра, Хрватска имала за тој период кога била земја кандидат 850 милиони евра. Еве Хрватска денеска е земја членка и има 10 милијарди и 500 милиони евра фондови за користење за една програма во период од шест, седум години“, рече премиерот Заев.

 

Вицепремиерот за економски прашања д-р Кочо Анѓушев истакна дека Владата оваа година во буџетот издвои рекордни средства, односно преку 30 милиони евра за поддршка на стопанството.

Овие средства пред сè се насочени за поддршка на компаниите преку мерките од Законот за финансиска поддршка на инвестициите, среднорочната програма на работа на Фондот за иновации и технолошки развој, како и за мерките за вработување на Агенцијата за вработување.

 

"Владата издвојува средства за поддршка на конкурентноста на македонските компании. Слушнавме дека само околу 6% од компаниите се извозно ориентирани, а ние сакаме да го поттикнеме технолошкиот развој и иновации во компаниите за да бидат поконкурентни на меѓународните пазари. Како држава одвојуваме средства за развој, но во влез во ЕУ и НАТО компаниите добиваат шанса да црпат финансиска поддршка од фондовите на ЕУ. Еве на пример, за технолошки развој, компаниите во Бугарија имаат на располагање околу 400 милиони евра. Воедно се добива шанса да се конкурира на меѓународни тендери. Секако, треба да се испорача квалитет, но тоа е шанса за компаниите. Видете, идентитетот наш е гарантиран, сега на македонскиот народ му треба економски раст и развој, а Владата секако работи на нови вработувања, на повисок стандард и со тоа на посилна економија. Растот на БДП во вториот квартал од 3,1% е добар чекор напред, бидејќи е креиран од реалната економија, од стопанството", нагласи вицепремиерот Анѓушев.

Министерот за надворешни работи, Никола Димитров, денес, во медиа-центарот на Владата на Република Македонија, одржа прес-конференција со цел детално информирање на јавноста за клучните елементи од Конечната спогодба со Грција зашто, како што истакна МНР Димитров „многу е важно, при одлучувањето, секој од нас да ги знае сите клучни елементи од Спогодбата“.

Министерот Димитров во својот говор се осврна на следните членови од Конечната спогодба со Грција:

  • Член 1 став 3(а): Официјалното име на Втората страна ќе биде „Република Северна Македонија“, што ќе претставува уставно име на Втората страна и ќе се употребува erga omnes, како што е предвидено во оваа спогодба. Скратеното име на Втората страна ќе биде „Северна Македонија”.
  • Член 1 став 3(б): Државјанството на Втората страна ќе биде македонско/граѓанин на Република Северна Македонија, како што ќе биде заведено во сите патни документи.
  • Член 1 став 3(в): Официјалниот јазик на Втората страна ќе биде „македонски јазик”, како што е признаено на Третата конференција на ОН за стандардизација на географските имиња, одржана во Атина во 1977г.и како што е опишано во член 7, став (3) и став (4) од оваа спогодба.
  • Член 1 став 3(г): Термините „Македонија” и „македонски” го имаат значењето дадено во член 7 од оваа спогодба.
  • Член 1 став 3(д): Кодот за земјата на регистарските таблички на возилата на Втората страна ќе биди НМ или НМК. За сите други намени, кодот на земјата останува да биде МК и МКД, како што е официјално определено од Меѓународната организација на стандардизација (ИСО).
  • Член 2 став 4 б(ii): Првата страна ќе го ратификува Протоколот за пристапување на Втората страна во НАТО. Оваа постапка за ратификација ќе се заврши заедно со постапката за ратификација на оваа спогодба.
  • Член 7 став 1: Страните прифаќаат дека нивното односно разбирање на термините „Македонија“ и „македонски“ се  однесува на различен историски контекст и културно наследство.
  • Член 7, став 3: Во однос на Втората страна, овие термини ја означуваат нејзината територија, јазик, народ и нивите одлики, со нивната сопствена историја, култура, и наследство кои се особено различни од оние кои се наведени во член 7, став (2).
  • Член 7, став 5: Ниту една одредба од оваа Спогодба нема цел на кој било начин да ја поткопа, измени или да влијае на употребата од страна на граѓаните на двете Страни.

 

 


Министерот за надворешни работи, Димитров: Спогодбата меѓу Македонија и Грција е клучот на вратата за влез во ЕУ и во НАТО, на 30 септември ние одлучуваме дали ќе го употребиме тој клуч или не

 

 

 

Министерот за надворешни работи Никола Димитров денеска на прес - конференција уште еднаш ја појасни Спогодбата којашто на 17 јуни ја потпишаа Република Македонија и Република Грција. Во своето обраќање пред претставниците на медиумите, тој меѓу другото рече:

 

Почитувани медиуми, почитувани граѓани и граѓанки, добро утро. Од искуството од текот на кампањата и среди со граѓани низ многу градови и села, имаме чувство дека треба да се доразјасни, да се доразјаснат клучните елементи од Спогодбата со Грција, бидејќи има многу дезинформации и кај дел од граѓаните уште не се до крај расчистени сите дилеми. Раскрсницата пред нас е историска, треба сите заедно да решиме дали ќе исчекориме напред или ќе стоиме во место, односно ќе се вратиме назад во ровот. И затоа во одлучувањето многу е важно секој од нас да ги знае до крај сите клучни елементи од Спогодбата.

 

Овде имаме големи принтови на клучните параграфи коишто имав дилеми дали да ги читам или нема да ги читам. Но најверојатно нема да ги читам, туку ќе кажувам што се и како се.

 

Првото е, ќе почнеме од член 1 – во однос на географската одредница. Значи се додава географската одредница Северна, кон името Македонија. Има луѓе коишто сеуште мислат...ме праша еден дедо во Ново село, во Штип – се е ова добро, само да сме уште сигурни дека името нема да биде северно од Македонија. Значи нема да биде, ќе биде Република Северна Македонија. Ова е преводот, се разбира. Меѓутоа и на англиски е Republic of North Macedonia.

 

Одиме понатаму – уште има дебати околу терминот „nationality“. Терминот „nationality“ е државјанство, таква е и конвенцијата на Советот за Европа за државјанство, која на англиски се вика за „nationality“, којашто во член 1 вели дека nationality е правната врска меѓу индивидуата и државата. Значи се работи за државјанство. На англиски етничката припадност е „ethnicity“ и таков е и нашиот превод и грчкиот превод, со тоа што валиден текст е англискиот. Има и еден случај пред меѓународниот суд на правдата од 1955-та година, каде што исто така за „nationality“ се утврдува дека е правната врска меѓу граѓанинот и неговата држава. Значи се работи за државјанство што ќе биде македонско/граѓанин на.

 

За македонскиот јазик – официјалниот јазик, ќе биде македонски јазик. Тој е таков во Обединетите Нации од 77-мата година, меѓутоа заради овој проблем во рамките на ЕУ ние немаме потпишано договор ниту споменато македонски јазик. Ова е многу важно и со ова се афирмира македонскиот јазик.

 

Во членот 1 има врска со членот 7, каде што ќе поминеме исто така. Термините „Македонија“ и „македонски“ го имаат значењето во член 7, врската меѓу 1 и 7. Во 7 е етничката припадност, во 7 е со идентитетските одредници македонски народ и.т.н., ќе дојдеме и до таму.

 

Ова се меѓународните кодови коишто остануваат МК и МКД, со исклучок на регистарските таблички. Одиме понатаму.

Има прашања доста – кои се гаранциите? Што ќе се случи и како да веруваме бидејќи со времената Спогодба од 95-та година Грција имаше обврска да не приговара на нашето членство во меѓународни организации, се додека тоа членство е под референцата ПЈРМ -  така беше привремениот правен режим од времената Спогодба од 1995-та година.

 

Влегувањето во сила на Спогодбата со Грција е врзана со ратификацијата на Протоколот на нашето пристапување, на нашето НАТО членство во грчкиот Парламент. Взаемно се целосно врзани. Спогодбата ќе влезе во сила тогаш кога грчкиот Парламент ќе ја ратификува и Спогодбата и пристапните протоколи за нашето членство во НАТО.

Почетокот на членот 7 е еден од клучните концепти на Спогодбата, каде што двете држави разбираат и прифаќаат дека нивното разбирање на термините „Македонија“ и „македонски“ се однесува на различен историски концепт и културно наследство. За нас термините „Македонија“ и „македонски“ ја означуваат нашата територија, нашиот јазик – македонски јазик, нашиот народ – македонски народ, со сите одлики или атрибути, во англискиот текст е „attributes“, со наша историја, со наша култура, со наше културно наследство. Овде е „heritage“, со наше културно наследство. Значи овде се идентитетските прашања и врската на ова е дадена, претходно видовме во членот 1.

 

Значи, нашето право на самоопределување и самоидентификација – факт е дека ние имаме направено држава на ова парче земја, факт е дека ова парче земја е дел од историски и географски поширокиот регион на Македонија, има дел и во Грција има дел и во Бугарија. И овде јасно се укажува дека Македонија се однесува на нашата територија, јазикот е македонски, народот е македонски со сите одлики.

 

Одиме понатаму – Ова е одредба каде што се вели дека одредбите на Спогодбата не можат да обврзуваат изјаснување на граѓаните на Македонија и на Грција во никаква смисла. Не може да влијае на употребата на името, на било какви придавки кон нашите граѓани, кон македонските граѓани и кон грчките граѓани.  

 

Еве го последното – ќе кажам и нешто што исто така е актуелно. Јас ова го повторив неколку пати и во моите настапи, преку традиционалните медиуми и преку социјалните мрежи, во делот на Уставните амандмани. Тие не се напишани, ниту се преговарани. Уставните амандмани ќе ги формулира Собранието на Република Македонија, со големо квалификувано мнозинство, дво-третинско, со јавна дебата, со расправа по комисии, тоа е процес со цврсти рокови коишто се утврдени во деловникот за работа на Собранието на Република Македонија. Поентите на 4-рите уставни амандмани се: еден се однесува на географската одредница Северна кон името Македонија. Вториот се однесува да не ги чепкаме границите – уште поцврста гаранција дека нашите граници се тука за да останат, уште поголем чекор од немаше територијални претензии, што исто така е дел од спогодбата. Ниту Грција има кон нас територијални претензии, ниту Македонија има кон Грција територијални претензии. Грижата за припадниците на македонското национално малцинство во соседните земји ќе се прошири на грижа за целата дијаспора на Република Македонија во целиот свет. И конечно во делот на преамбулата, нема да се чепка ништо од државно – правниот наратив којшто почнува од Илинденското востание, преку АСНОМ, до референдумот за независност на 8 септември 1991-ва година, туку ќе ги конкретизира, поединечно ќе ги наведе конститутивните одлуки на АСНОМ – тоа се поентите, формулациите не постојат, ниту се преговарани, бидејќи тоа е наша работа, а телото е срцето на нашата демократија – Собранието.

 

Новинарско прашање: Сега за ова последното. Рековте дека грижата за националните малцинства ќе се прошири кон заштита на дијаспората. Дали е тоа, поистоветување на националните малцинства како дијаспора? Дијаспора е нешто друго, ако не се лажам. И второ прашање. Дали можеби требаше ова порано да се објасни вака договорот? Дали можеби, пет дена пред референдумот не е малку задоцнето?

 

МНР Никола Димитров: Ќе почнам од второто. Ние, постојано и директно со граѓаните и преку вас, како медиуми и непосредно преку социјалните мрежи, постојано зборуваме за Договорот и постојано зборуваме за придобивките од Договорот. Јас, не знам дали можам повеќе да зборувам, од тоа што го зборувам. И мислам дека, сè додека не настапи молкот, на полноќ, во четврток на 27 септември, должност ми е и на нас на сите како Влада, постојано да повторуваме и да објаснуваме. Живееме во време, кога граѓаните се бомбардирани со информации, меѓутоа и со дезинформации, од разни страни. И, затоа апелирам, иако текстот во клучните одредби не е долг, сепак Договорот има деветнаесетина, дваесетина страни и затоа е овој напор, повторување постојано, постојано на клучните одредби.

 

Во однос на првото прашање, се работи за чекор, којшто нашиот Устав ќе го приближи кон европското уставно компаративно право. Ние, по ова прашање, имавме уставни амандмани во 1992 година, пред да влеземе во членство во Обединетите нации. Уставниот амандман два, од 1992 година, реафирмираше дека оваа грижа е значи мешање во внатрешните работи на соседните држави.

 

Исто така, Спогодбата има одредба којашто вели, оваа спогодба не ги ослободува страните, ниту нас, ниту нашите комшии да не почитуваат претходно преземени обврски по Меѓународни конвенции, што вклучува и Конвенции за заштита на човекови права. И тоа е клучната заштита, во смисла на човекови и малцински права. Оваа Спогодба не допира таму. Благодарам.

 

Новинарско прашање: Во врска со државјанството и националноста. Која е потребата да биде државјанство, македонско крос граѓанин на Северна Македонија? Јас на пример сум Србин и досега ми било државјанство - македонско, сега да ми биде државјанство македонско крос Северна Македонија, значи не сум Србин туку сум нешто што не сум.

 

МНР Никола Димитров: Државјанство е врската на граѓанинот со неговата држава. Ако си го отворите сегашниот пасош, кај државјанство ќе Ви пишува македонско. Ние сме, мултиетничко општество имаме македонски народ, имаме делови од други народи, Албанци, Турци, Срби, Власи, Роми, Бошњаци и во таа смисла овде не се определува етничката припадност. Членот 7, зборува за народ, зборува за културно наследство, таму се идентитетските одредници.

 

Во оваа одредба од членот 1, се зборува за само за државјанство и државјанството, бидејќи живееме во Македонија е македонско, коса црта, граѓанин на Република Северна Македонија.

 

Новинарско прашање: Прашањето, таа косата црта, граѓанин на Република Северна Македонија, во тој случај нема потреба од првото или нема потреба од второто. Едното, определува националност, другото ...

 

МНР Никола Димитров: Значи, не е националност. Националност е термин, што во традицијата правна, на Поранешна Југославија се однесуваше на етничка припадност, на народите што живееја во една од шесте Републики. И, имавме националности и имавме народности. Народности, се однесуваше на етничката припадност на тие што живееја во една од двете Покраини. Се работи само за државјанство.

 

Новинарско прашање: Рековте, во Уставот ќе пишува, дека си останува Македонија од Илинденското востание навака, натаму, а чиј празник е Илинден?

 

МНР Никола Димитров: Одите, претпоставувам во другиот Договор со прашањето, имате алузии. Значи, во нашиот регион, во Балканот, имаме многу богата историја. И, многу испреплетена историја. Целта, на комисиите што ги формиравме и со Бугарија и со Грција, (со Бугарија Комисијата имаше првичен состанок, со Грција се уште не, меѓутоа се формирани) е како историските наративи на нашите, на Македонија и на нашите соседи, да не бидат еден против друг, туку да бидат покомплементарни. За нас, Илинденското востание е еден од столбовите на којшто почива македонската држава. Втори август, 1903 година. Бугарија, има друг поглед. И, задачата на историчарите, не на политичарите, е како да најдат заеднички јазик и како тоа да биде, непомирливо. Ние, ништо не губиме, ако тој голем настан е важен и за друга држава и за друга историска традиција.

 

Новинарско прашање: Последното прашање ми е околу гаранциите, што беше за Договорот. Кој е тој, што гарантира дека Договорот ќе биде испочитуван, со оглед дека Грција не го испочитува, не го ратификуваше ни претходниот Договор. Кој гарантира дека таа ќе го ратификува овој? Ниту Европската унија, ниту НАТО, ниту Грција, не го испочитуваа судот во Хаг, кој ја донесе пресудата во наша полза. И, трета работа за истото тоа, е дали тоа е единствена пречка за влез на Македонија во ЕУ и НАТО?

 

МНР Никола Димитров: Мислам дека доволно созреавме како општество да се соочиме со реалноста. Патот кон ЕУ и кон НАТО,  каде што е членка Грција, во двете семејства, води преку надминување на овој проблем. Тоа може да не ни е пријатно меѓутоа таква е реалноста. Сите лидери почнувајќи од Генералниот секретар на НАТО Столтенберг, па до лидерката на Германија, канцеларката Меркел која што не потсети на 27 -миот роденден, укажаа дека нема план Б.

 

За да седиме на таа маса, сите што веќе седат треба да сакаат да бидеме таму. И патот е преку надминување на проблеми, зголемување на доверба, правење на пријатели, бидејќи утре треба да сме сојузници. Овде гаранцијата е многу цврста, бидејќи договорот не може да влезе на сила, ако Грција,  на иста сесија во Парламентот не ги ратификува пристапните протоколи за нашето членство во НАТО. Ако не се случи тоа, договорот не влегува во сила.

 

Новинарско прашање: Министре, мене ме интересира 4 амандман. Во јавноста и во сите дебати има и за и против дека некој вика ќе се брише АСНОМ, одлуките Крушевската република. Вие кажавте јасно. Ако убаво разбрав, дали ништо нема да се чепка од Илинден, туку дека ќе се разгледаат одлуките на АСНОМ. Бидејќи таму има една одредба за обединување на Македонија и.т.н.

МНР Никола Димитров: Тоа не е одлука. Одлуките ќе се наведат. Конститутивните одлуки на АСНОМ.

 

Новинарско прашање: Претседателот Иванов рече нема да гласа. Ве изненади ли ваквиот став на шефот на државата?

 

МНР Никола Димитров: Не можам да кажам дека ме изненади. Ако водиме и тоа не беше дамнешна историја. Одговорот за соголените индиции за сериозна корупција, криминал и злоупотреба на службена положба во 2015 -та година, неговиот обид за одговор беше аболиција. Значи неказнивост. Слушнавме што се случува. Одговорот од таа канцеларија беше неказнивост. Имавме после тешка длабока, морална, политичка криза на неказнивост, парламентарни избори во 2016 година. Се формираше парламентарно мнозинство. Уставот вели, претседателот на Република Македонија е должен да го даде мандатот на тие, партија или партии, коалиција од партии што имаат парламентарно мнозинство. Толку се тегнеше целиот процес што стигнавме до 27 април 2017-та година, најцрниот ден за нашата демократија од 1991 година. Тој често се повикува дека е тука за да го брани Уставот. Но уставот не може да се брани со кршење. Претседателот е должен да го даде мандатот на формирано парламентарно мнозинство. Ние не сме претседателски систем. Ние сме парламентарна демократија. Претседателот нема резолутивно вето. Не може да каже на Парламентот после прво гласање има право да одложи, и да рече јас имам забелешки, размислете го враќам кај вас повторно.

 

Законот за ратификација на Спогодба со Грција кога беше изгласан вториот пат во Собранието на Република Македонија. Уставот вели, претседателот е должен да го потпише. Значи не може да се брани Уставот прекршувајќи го. Претседателот не може да биде и Уставен суд и Собрание. Ние сме демократска држава, си имаме фалинки меѓутоа сме демократска држава. Што значи демократија? Демократијата значи гласање. Граѓаните си ја бираат, кој ќе им служи со гласање. Имаме локални избор, имаме парламентарни избори. Нај демократското средство, е кога граѓаните ќе ги прашате за некоја конкретна тема, директно да кажат што мислат. Најдемократско средство во секоја демократија е референдумот. Да се каже, за ова прашање, заради коешто изгубивме многу генерации, 27 години нерешен спор, да се каже, после најава во кампања, ќе има референдум. Кога и да има взаемно прифатливо решение со Грција на маса, ќе ги прашаме граѓаните, ќе има референдум, да се каже дека не се гласа, е срамно бегство од одговорност, и тоа не се кажува од Македонија, туку се кажува од преку океанот.

 

Јас имам пред се како граѓанин, голем проблем со тоа, бидејќи само тие што ќе гласаат ќе учествуваат во одлуката за нашата иднина.

 

Не можете да седите дома, а да влијаете врз одлуката. Ако има еден глас повеќе НЕ, против, јас сум против членството во НАТО и ЕУ прифаќајќи го договорот со Грција, ние ќе се поклониме и ќе кажеме оваа работа не поминува. Меѓутоа само тие што гласаат можат да влијаат врз таа одлука. Ако големо мнозинство од граѓаните кажат ДА, дури и да нема цензус, тоа ќе биде земено предвид, меѓутоа ситуацијата ќе се врати во Собранието на Република Македонија. Затоа да не се учествува со свој глас во ваква крупна одлука е бегство од одговорност.

 

И да расчистам уште една дилема. Сите сакаме да најдеме начин да влеземе во НАТО и ЕУ без да го решиме овој проблем. Реалноста е таа. Како што е реалноста дека ноќ доаѓа после ден па потоа се разденува и пак има ноќ. И не може да се каже јас сум за ЕУ и за НАТО... кажи ни како?

Таа е прва по протокол и Устав, прва најодговорна функција во нашата држава, на нашата нација. Должност е да се покаже патот. Одговорноста од немање визија е огромна. Што значи ова? Дека ако утре во Атина има влада што ќе има проблем со македонскиот јазик, што ќе има проблем со јасните идентитетски одредници дека сме македонски народ што зборува македонски јазик, кој ќе ја преземе таа одговорност за оваа сега пропуштена шанса?

 

Новинарско прашање: Министре дали веќе се работи на уставните измени, уставните амандмани?

 

МНР Никола Димитров: Тоа е задача на Собранието. Собранието го отвора процесот со минимум 80 пратеници, текстот се гласа со помало мнозинство, имате расправа по комисии, има јавни дебати, тоа е задача на Собранието на Република Македонија.

 

Новинарско прашање: Дали со оглед на тоа дека пратениците на ВМРО-ДПМНЕ почнаа поединечно да се изјаснуваат околу гласањето, дали сметате дека може да обезбедите двотретинско мнозинство, и кој е крајниот рок кој е пролонгиран, до кога тоа би можело да се заврши од наша страна, да не ја загрози страната, процесот во Грција, одложувањето. Бидејќи нели е условено со нашето прифаќање, па во Грција. Кој е крајниот рок, до кога може тоа ние да го завршиме?

 

МНР Никола Димитров: Сите велат клучот е кај граѓаните. Ние сме вака во чекалнава со години. За НАТО сме од 1998-ма особено, иако тој пат го одиме од 1993 година. Веќе 25 години. Кандидати сме за членство во ЕУ од 2005-та година, 13 години. Еве ја вратата, еве го клучот. На 30 септември, 6 дена од денес, сите заедно треба да речеме, не како партии, не како влада, не како опозиција, сите заедно граѓанството, македонски народ, деловите од сите други народи што живеат со нас, нашите сограѓани, ќе го употребиме тој клуч или не. Колку повеќе луѓе ќе речат да, сакаме да одиме напред, сакаме да влеземе во НАТО, тоа ќе ни донесе стабилност, ќе ја завери нашата државност, ќе создаде подобри услови за успешна Македонија, толку полесно ќе биде политичкиот процес во Собранието, каде што ќе треба да се формира мнозинство од 80 пратеници. Ние ќе се обидеме тој процес, со такво мнозинство, да заврши до крајот на оваа календарска година. Ќе работиме со таква цел. Целиот процес во делот на овие 4 уставни амандмани да заврши согласно декември оваа година.

 

Новинарско прашање: Значи, прво ќе почнам со ова што пред малку го рековте – дека ако мнозинството од граѓаните кои ќе излезат на референдумот  се изјаснат ЗА, без оглед дали ќе биде исполнет цензусот или не, Власта ќе продолжи да го спроведува договорот низ институциите на системот. Ме интересира од која бројка тргнувате, на граѓани кои ќе се изјаснат ЗА, на референдумот, за да продолжи институционално да се делува натаму? И второто прашање, Рековте дека ова за нас е основен концепт за етничката припадност на македонците. Ме интересира дали е ова, ова важи за нас , за Македонците - дали ова истото ќе важи и за меѓународниот фактор, да не ословуваат како Македонци, а не северно македонци – тоа е едниот сегмент и вториот сегмент -дали со ова, овдека станува збор за поделен идентитет, термин што го употреби премиерот Заев во едно, интервју за, по самитот на Европскиот Совет во Софија и ако станува збор за поделен идентитет, за кој идентитет се работи? Етнички или... Од самиот во Софија беше објавено на МКД.МК. Меѓутоа Премиерот потенцираше дека станува збор за основен концепт е поделба на идентитетот.

 

МНР Никола Димитров: Не ми е позната изјавата. Прво ова не можам да го коментирам затоа што ја немам видено изјавата и не гледам што значи. Се работи за едноставна работа. Кога ќе кажете во Грција, и во смисла на регионална припадност, и во смисла на културно наследство, кога Грк во Солун или во Атина ќе каже, „ама и јас сум Македонец, и ние сме македонци“, мислат на друг концепт. Тоа го кажува членот 7. Кога ние ќе кажеме „јас сум Македонец“ мислиме на нашиот државно правен историски наратив. Тоа е наратив кој што почива на два столба. Тоа е резултат на еден цел историски процес. Клучните во нашиот се 1903 и 1944 и 1991. Се разбира дека тоа е процес што почнал многу порано. Тоа е контекстот. Никој не може нас во 21 век да ни спори право на самоопределување и право на самоидентификација. Во договорот нема ниту еднаш, ниту еднаш придавка северно македонска, северно македонски итн. Има само Macedonian,  односно македонско. Името на државата, дистинкцијата меѓу нашата Македонија која што не е во целата, и нивната Македонија е со географската одредница, Северна. Таа географска одредница, не може да не направи, да не смени кои сме. Тоа го кажува членот 7. Ќе има работа, бидејќи договорот е текст, ќе треба да се реагира, ќе има грешки од меѓународни медиуми, како што имаше до сега. Како што некаде не викаат Фиромијанс, или славомакедонци, или вака или така. Факт е дека со ова ние растеме, факт е дека со ова расте и Грција. Факт е дека со претходниот договор за пријателство со Бугарија, ние успеавме меѓу нашите три држави на Балканот, конечно малку историја да апсорбираме за да отвориме иднина. Живееме во регион што долго време е премногу потонат во историја, а создава премалку иднина.

 

МНР Никола Димитров: Референдумот не е правен услов во Договорот. Договорот споменува референдум. Референдумот, е политичка заложба и ветување. И на СДСМ, во изборната Програма  и на ВМРО-ДПМНЕ, практично од 2005 година. Во последната Програма на ВМРО-ДПМНЕ, значи на опозицијата, со која излегоа на Избори во декември 2016 година не постои цензус. Таму вели, ако има Договор на маса, ќе ги прашаме граѓаните и ако мнозинството од граѓаните кажат ДА, ќе го потврдиме тој Договор.

 

Во програмата на опозицијата, 27 години, немаме Договор. Прв пат, имаме на маса, заштитуваме тоа што е најважно, кои сме. Тие, од 2005 викаат референдум, референдум, референдум, референдум, дојдовме до тој ден, еве го за шест дена е, и гледајте ни ја ситуацијата.

 

Време е, на ова прашање да се обединиме, сите лидери велат, ова можеби, (оние што ни дојдоа и не посетија) е последната шанса за вашата генерација, некои велат, ова е сигурно последна шанса за вашата генерација.

 

Време е, да го направиме тој исчекор, да не се бавиме со прашалници и предизвици за нашиот идентитет, кои сме. Бидејќи, идентитетот е и какви сме. И, додека ние, уплашени во ровот, чекаме некој друг да ни го нацрта патот и да ни ја реши работата, нашиот млад талент си оди надвор, со пасоши на други држави. Таа е одговорноста пред која се соочуваме.

 

И последно. За сите држави, ама особено, за тие што не се многу влијателни во меѓународните односи, одговорноста за пропуштени шанси е огромна. Најлесно е ова прашање да не се чепка. Ама што ќе се случи, ако нема нова шанса, што ќе се случи ако имаме работа со луѓе, кои дури и во 21 век, како што си го слушаме лидерот на грчката опозиција Мицотакис, сака да ги отвори повторно разговорите, затоа што му пречело дека Грција прифатила македонски јазик, што е едно елементарно право на самоопределување, што сите мора да го прифатат. И на тоа, си ја обвинува Владата во Атина.

 

Што ќе се случи, ако еве оваа шанса се пропушти...Или ако Европа, изгуби трпение и последниот воз ни помине? Дали ние имаме некоја идеја, пат, алтернатива? Одговорноста, па уште да не се излезе, да се нема глас, е неверојатна. За секој граѓанин, а не за тој што треба да биде шеф на држава, што колоквијално го нарекуваме „татко на нацијата“?

 

Значи има легалитет, има легитимитет. Легитимација, легитимитет е големо мнозинство и тука ќе бидат индикатори мнозинствата од претходни изјаснувања на граѓаните, на Парламентарни избори, тоа ќе видиме, ама не може конкретно, бројкава сепак не е математика.

Заменик Претседателот на Владата на Република Македонија и главен политички преговарач и шеф на Делегацијата за преговори со Европската унија д-р Бујар Османи и посебниот советник за евроатлантски интеграции на претседателот на Владата на Република Македонија и главен технички преговарач и шеф на техничкиот преговарачки тим м-р Бојан Маричиќ, денеска одржаа прес конференција на која информираа за отпочнување на објаснувачкиот скрининг од страна на Европската комисија и објавија јавен повик за пријавување на заинтересирани лица, надворешни експерти кои можат да помогнат во процесот на објаснувачкиот скрининг и процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон ЕУ.

Заменик претседателот на Владата и д-р Османи информираше дека од четврток, 27 септември заедно со м-р Маричиќ ќе ја предводат владино - државната делегација, составена од над 40 експерти во Брисел, директно во Европската комисија, каде ќе започне таканаречениот објаснувачки скрининг.

„Од страна на Европската комисија ќе биде презентирано првото поглавје од преговорите за правосудство и фундаментални права - поглавјето 23, со што и формално започнува скрининг процесот, како подготовка за почеток на преговорите за полноправно членство во Европската унија“, информираше Османи кој истакна дека тоа претставува исклучително важен настан, пресвртна точка, со која Македонија и формално го започнува последниот дел од патот кон полноправно членство во Унијата, за што долги години се подготвувавме. 

Дел од преговарачката структура се поединци од правосудниот и безбедносниот сегмент, но и од ресорите на Министерствата за внатрешни работи, труд и социјална политика, Министерството за информатичко општество и администрација, претставници на Секретаријатот за европски прашања.

„Ова е почеток на овој процес, каде го отвораме само првото поглавје, од 33, кои ќе следат набргу. Тоа значи дека во наредниот период, само во делот на првата фаза, т.е. фазата на објаснувачкиот скрининг, ќе има 33 вакви големи делегации кои ќе го посетат Брисел, со што над илјада луѓе ќе земат учество во објаснувачкиот скрининг и ќе се подготвуваат за втората фаза – билатералниот скрининг, кој е пообемен и покомплексен процес“, потенцираше Османи.

Тој, додаде, дека тоа е сериозен предизвик за Република Македонија, но и можност да покажеме колку, како земја сме подготвени да се справиме со предизвикот за усогласување со стандардите и вредностите на ЕУ.

Османи, заедно со својот заменик и главен технички преговарач и шеф на техничкиот преговарачки тим м-р Бојан Маричиќ, информираше, дека од денеска, на страницата на Владата на РМ, како и на страницата на Секретаријатот за европски прашања http://www.sep.gov.mk/data/file/Dokumenti/EU-Pregovori_Povici_2009_MKD.pdf на македонски и албански јазик е објавен јавен повик за вклучување на секој заинтересиран, кој смета дека може да придонесе во оваа фаза, да биде дел од преговарачкиот процес  да се пријави и да стане дел од базата на податоци за надворешни експерти, кои ќе можат да бидат повикани да се вклучат во процесот на скрининг и преговори. 

М-р Бојан Маричиќ, во своето обраќање пред медиумите подетално информираше за Јавниот повик за пријавување на сите заинтересирани лица за создавање на регистар на надворешни експерти кои можат да помогнат во процесот на објаснувачки скрининг и процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон ЕУ, објавен од Канцеларијата на Претседателот на Владата на Република Македонија и Секретаријатот за европски прашања.

„Процесот на преговори за пристапување на Република Македонија кон Европската Унија е комплексен процес на целокупна трансформација на општеството и подобрување на квалитетот на живот на граѓаните. За да биде овој процес успешен и ефикасен, неопходно е активно учество и вклучување на сите чинители во општеството и мобилизација на сите човечки ресурси со кои располага државата“, додаде Маричиќ. 

Упатувајќи повик до сите заинтересирани лица да се пријават со доставување на работна биографија (ЦВ) и писмо за мотивација, со точно наведено поглавје, односно подрачје, темите и поттемите во рамки на поглавјата од правото на ЕУ, за кои заинтересираното лице поседува експертиза, Маричиќ информираше дека документите треба да бидат доставени на македонски јазик и англиски јазик, односно албански јазик и англиски јазик по електронски пат на адресата: eupregovori@vlada.gov.mk, најдоцна до 10 октомври 2018 година, до 20 часот.

Маричиќ објасни дека повикот не е замена за организирано вклучување на граѓанскиот сектор во преговорите и објасни дека моделот за вклученост на граѓанскиот сектор, заедно со бизнис заедницата и академската заедница, како и синдикатите, ќе се дефинира во партнерство со Владата во наредниот период.

 

 

Министерката за труд и социјална политика, Мила Царовска, министерот за финансии, Драган Тевдовски, министерот за здравство, Венко Филипче и министерот за образование и наука, Арбер Адеми денеска на заедничка прес – конференција информираа за предвиденото покачување на платите на вработените во 3-те клучни сектори, односно образование, здравство и детски градинки.

Почнувајќи со исплатата на септемвриската плата, вкупно 53.656 вработени во основните и во средни училишта, во здравствените установи и во детските градинки, ќе добиваат плата повисока за 5%. За оваа намена, само за 2018-та година се обезбедени 277. 483. 846 денари.

„Промената е согласно можностите, но насоката е јасна. За Владата зајакнувањето на јавното здравство и образование се приоритет. Образованието и здравството се темели на општеството. Не смееме да дозволиме земјата да биде на дното на ПИСА тестовите. Не смееме да дозволиме докторите да се иселуваат или да си одат од јавното здравство. 

Ние сме решени да вложуваме во човечкиот капитал. На земјава и требаат среќни и квалитетни наставници кои ќе ги учат нашите деца. Ни требаат задоволни и квалитетни доктори кои ќе не лекуваат во јавното здравство. Со години во минатото се запоставувале овие најважни ресори. Владата уште во првиот предлог - буџет покажа дека тоа нема да биде така“, рече меѓу другото министерот за финансии, Драган Тевдовски.

Истакнувајќи дека децата се нашето најголемо богатство министерката за труд и социјална политика, Мила Царовска посочи дека на Република Македонија и требаат задоволни воспитувачки и негувателки. На ова зголемување на платите за 5%, како што потенцираше Царовска, минатата година претходеше уште едно зголемување од 2%.

„Од идната недела, сите 4.295 воспитувачи и негувателки во градинките ќе добијат септемвриска плата 5% повисока од претходната. Министерството за труд и социјална политика за исплата на платите на вработените во секторот детска заштита, кој за нас е многу важен, за годинава издвои буџет од вкупно 15 милиони денари.

Бидејќи како држава се стремиме за ЕУ и НАТО интеграции и подигање на стандардот на платите, нема да запреме овде со покачувањето на платите на оние кои секојдневно се грижат и ги чуваат нашите деца во градинките. Засилено работиме на создавање на целосно нов систем на плати со кој вработените од идната година ќе добијат ново достоинствено зголемување, но истовремено и професионален и кариерен развој“, додаде министерката за труд и социјална политика Мила Царовска.

Со оваа мерка, како што рече министерот за здравство, Венко Филипче, Владата уште еднаш ја покажува својата силна заложба да ги задржи здравствените работници во Република Македонија.

За зголемување на износот на најниската плата на сите 19.123 вработени во јавните здравствени установи во земјата, според министерот Филипче, се издвоени 469.935.384 денари годишно или 39.161.282 денари на месечно ниво.

„На наставниот кадар во хируршките гранки на универзитетските клиники платата во просек ќе се зголеми за 5.336 денари, на докторите специјалисти на универзитетските клиники за 4.548 денари, на медицинските сестри на универзитетските клиники со високо образование во просек за 2.000 денари, на средно-медицинскиот кадар за околу 1.500 денари на универзитетските клиники.

Во општите болници со зголемувањето на платата наставниот кадар ќе зема поголема плата за околу 4.700 денари, лекарите специјалисти во општите болници за 4.060 денари, медицинските сестри со високо образование 2.050 денари, а средно - медицинскиот кадар во општите болници ќе зема плата поголема за 1.050 денари“ истакна министерот за здравство, д-р Венко Филипче.  

Постепено, како што рече министерот за образование и наука, Арбер Адеми, се враќа дигнитетот на најблагородната професија, односно просветителската дејност и се потенцира нејзината важност во општеството.

„Нашата интенција е овој тренд на раст на платите да продолжи и во годините што следат, а со тоа да расте и задоволството и мотивацијата за работа, особено кај наставниците - на оние на коишто им го доверивме воспитувањето и образованието на генерациите кои се создаваат и коишто еден ден треба да седнат на овие места, да ја предводат бизнис заедницата, да ги креираат економските политики, да менаџираат со здравството, пензискиот систем и слично. И не говориме за нереални очекувања и интенции. Говориме за нешто што е возможно и остварливо“, рече меѓу другото министерот за образование и наука, Арбер Адеми. 

Министрите на денешната прес – конференција истакнаа дека со членството на Република Македонија во ЕУ и во НАТО платите на вработените во јавниот сектор ќе растат со забрзано темпо.

Како пример посочија неколку примери од земјите во наша близина. По влезот во ЕУ и во НАТО, во Бугарија просечната плата двојно се зголемила, а невработеноста се намалила од 17% на 5%. Во Романија, пак, просечната плата пораснала за 400%, а невработеноста од 15% се намалила на 4%. Вработеноста кај младите, во Хрватска, по влезот на земјата во ЕУ од 26% се зголемила на 43%.

Претседателот на Владата на Република Македонија, Зоран Заев оствари средба со претставници и припадници на заедниците на Бошњаци и Горани во Македонија и Косово. 

 

На средбата беше изразена голема поддршка за европската иднина на земјата која граѓаните треба да ја обезбедат со историската одлука на референдумот на 30 септември.  

 

Заеднички беше заклучено дека треба да се почитува мнозинската волја на граѓаните и да се следи правецот кој тие ќе го зацртаат, со цел да се обезбеди подобар живот на оваа и на следните генерации граѓани од сите заедници во Македонија.  

 

Премиерот Заев се заблагодари за поддршката и потенцираше дека на патот кон НАТО и ЕУ, Владата на Република Македонија работи на интензивирање на економскиот развој, регионалната трговска соработка и обезбедување квалитетен живот за сите граѓани во земјата. 

Истакнуваме дека станува збор за целосна лага и обид за дезинформирање на јавноста.

Фотографијата објавена на порталите е преземена од одбележувањето на „Меѓународниот ден на мирот“, настан којшто во дворот на Владата го организираше Сојузот на Борци на Република Македонија и на истата НЕ се лица кои чекаат ред за државјанство.

Во однос на постапката за доделување на државјанства, во рамки на владата функционира „Комисија за утврдување на условот владеење со македонскиот јазик за стекнување на државјанство на Република Македонија“. Таа се состанува најмалку еднаш во два месеци и на барање на Министерството за внатрешни работи ги спроведува интервјуата на лицата кои до МВР поднеле барање за македонско државјанство.

Интервјуата се редовна постапка, а денешната седница на погоре споменатата комисија беше закажана пред повеќе од еден месец.

Во Владата денеска беа интервјуирани 30-тина лица со различно етничко потекло (Турци, Бошњаци, Срби, Албанци, како и етнички Македонци родени во странство деца од мешани бракови, граѓани кои претходно се откажале од македонското државјанство и слично).

Интервјуата на Комисија за утврдување на условот владеење со македонскиот јазик за стекнување на државјанство на Република Македонија се само еден од критериумите во постапката и тие не се последната фаза во процесот.

Ваквиот начин на информирање на јавноста е тенденциозно пренесување на информациите и целосно во спротивност со етиката на професионалното новинарство.